وبلاگicon

استصحاب وکاربرد آن/قسمت هفتم- محمدموسی زکی

دسته بندی محصولات

پشتيباني آنلاين

    پشتيباني آنلاين

درباره ما

     مجلهءحقیقت
    مجلهء حقیقت «تاسیس1384ش» دورهءجدید. از اینکه مجلهءحقیقت را انتخاب کردید خوشحالیم. مارا از آثار و نظرات سازندهء خود بهره مند کنید. majallehaqiqat.loxblog.com

لینک دوستان

امکانات جانبی

    فرم تماس با ما تماس با ما

ورود کاربران

    نام کاربری
    رمز عبور

    » رمز عبور را فراموش کردم ؟

عضويت سريع

    نام کاربری
    رمز عبور
    تکرار رمز
    ایمیل
    کد تصویری

آمار

    آمار مطالب آمار مطالب
    کل مطالب کل مطالب : 1250
    کل نظرات کل نظرات : 49
    آمار کاربران آمار کاربران
    افراد آنلاین افراد آنلاین : 1
    تعداد اعضا تعداد اعضا : 41

    آمار بازدیدآمار بازدید
    بازدید امروز بازدید امروز : 1778
    بازدید دیروز بازدید دیروز : 226
    ورودی امروز گوگل ورودی امروز گوگل : 178
    ورودی گوگل دیروز ورودی گوگل دیروز : 23
    آي پي امروز آي پي امروز : 593
    آي پي ديروز آي پي ديروز : 75
    بازدید هفته بازدید هفته : 2695
    بازدید ماه بازدید ماه : 2964
    بازدید سال بازدید سال : 2964
    بازدید کلی بازدید کلی : 2964

    اطلاعات شما اطلاعات شما
    آی پی آی پی : 204.18.120.90
    مرورگر مرورگر :
    سیستم عامل سیستم عامل :
    تاریخ امروز امروز :

خبرنامه

    براي اطلاع از آپدیت شدن سایت در خبرنامه سایت عضو شويد تا جديدترين مطالب به ايميل شما ارسال شود



آخرین نطرات

    علی آقا محمدی - تشکر فراوان از آقای اسماعیلی بابت گزارش خوبشون - 1396/11/25
    فهیمی - سلام.مدت زیادی از فعالیت در مجله حقیقت دور بودم امروز دیدم مجله پرباری شده و مطالب بسیار مفید ارایه می شود. از دست اندر کاران و عزیزانی که زحمت میکشد کمال تشکر را دارم. - 1396/3/16
    mohseni - روحش شاد
    خداوند غریق رحمتش کند با این فعالیتهای ماندگارش
    امروز هرچه داریم از دست علمای خاضع و زحمت کش است
    همه مایه افتخار اسلام و مسلمین هستند. - 1395/10/4
    حیاتی - سلام استفاده کردیم عالی بود - 1395/2/25/majallehaqiq
    حیاتی - سلام تشکر از اطلاع رسانی جامع
    پاسخ: سلام سپاس از حسن نظرتان... - 1395/2/22/majallehaqiq
    نعمت الله کامرانی. - عرض سلام ،احترام وخسته نباشید

    برخودلازم میدانم از تمامی کسانی که باعث وبانی برگزاری این مراسم معنوی بودند ویادوخاطرات انشهدای بی شمع وچراغ را درخاطره ها طنین انداز نمودند تشکروقدردانی نمایم وخداقوت رانثارشان کنم.

    اجرکم عندالله
    پاسخ: سلام... سپاس از حسن نظر شما... - 1395/2/22/majallehaqiq
    محمد بیانی - عکس یاد گاری تان حرف نداشت اشنایان قدیمی در هم جمعند روح شهدا را هم خدا وند غریق رحمت .نماید
    پاسخ: ممنون از ارسال پیامتان... - 1395/2/22/majallehaqiq
    آریایی - ان شا الله تمام عاشقان و دوست داران اهل بیت ع بتوانند به سلامت به زیارت امام حسین ع مشرف شوند...
    و هر دو دولت عزیز و برادر ایران و عراق بتوانند در امر ورود و خروج زایران همکاری کنند.
    - 1394/9/7/majallehaqiq
    مجتبی عابدی - آقای اسماعیلی چرا مال امسال رو نمی زارین؟ - 1394/3/2/majallehaqiq
    مولامهدی گل یاس - یک منتقم از طواف حج می آید

    با اسب، و ذوالفقار کج می آید

    آمین خدا برای اللهم

    عجل ولیک الفرج می آید

    خیلی ممنون از شما همکار گرامی - 1392/10/19

آخرين ارسال هاي تالار گفتمان

کمی طاقت داشته باشید...
عنوان پاسخ بازدید توسط
1 2708 mojtaba
1 961 afg
1 1022 afg

استصحاب وکاربرد آن/قسمت هفتم- محمدموسی زکی

ج) حکم عقل:

دلیل عقل بر لزوم پیروی از ظن غالب، این دلیل مبتنی بر یك قاعدۀ عقلی است متشكل از یك صغری و كبری بدین صورت كه ثبوت امری در زمان سابق همراه شك در بقای آن در زمان بعد موجب تقویت ظن به بقای آن می‌گردد و در هر جا كه چنین ظنی حاصل شد باید بدان عمل كرد.

هرگاه انسان به ثبوت شي‌اي در زمان سابق علم يابد و سپس در زمان لاحق، شك در بقاي آن شيء پيدا كند، عقل به رجحان بقاي ماكان حكم مي‌كند. از طرفي اگر عقل به امري حكم كند، لازمه‌اش آن است كه شرع هم به آن حكم كند، پس شرع نيز به رجحان بقاي ماكان حكم مي‌كند.[1]

البته در اين زمينه دو مبناي معروف وجود دارد؛ مشهور قدما استصحاب را از باب حكم عقل، حجت مي‌دانستند و بر اين مبنا استصحاب از جملة امارات فقهي است. ولي مشهور از اصولیین متأخر، استصحاب را از باب اخبار، حجت دانسته و آن را اصل عملي مي‌دانند؛ یعنی دلیل حجیت استصحاب را تنها روایات می‌دانند نه عقل و بنایی عقلا، لذا استصحاب را از زمرة دلیل عقلی خارج نموده ودر ردیف ادله تعبدی قرار داده‌اند، از اینرو مشهور از متاخرین، از غور و بررسی نمودن در ساير مدارك استصحاب صرف نظر نموده تنها به اخبار اكتفا مي كنند.[2]


د) اجماع:

جماع در لغت، به معنای عزم و اتفاق است، مثلاً گفته می‌شود: «اجمع فلان علی کذا»؛ یعنی فلان شخص عزم بر آن کار نمود، یا گفته می‌شود: «اجمع القوم علی کذا»؛ یعنی قوم بر فلان امر اتفاق کرد.

در لسان العرب آمده است: «إِجْماعُ إِحكامُ النيةِ و العَزيمةِ، أَجْمَعْت الرأْي و أَزْمَعْتُه و عزَمْت عليه»[3]؛ اجماع به معنای تحکیم نیت، استواری و عزم آمده است.

اما اصولیین، با توجه به اختلاف آن‌ها در شرایط حجیت اجماع، تعریف‌های متعددی از آن ارائه نموده‌اند که به برخی از آنها اشاره می‌کنیم:

1 -  اتفاق جماعتی از علما بر یکی از امور دینی که کاشف از رأی معصوم (ع) باشد؛

2 -  اتفاق امت محمد (ص) بر یکی از امور دینی؛

3 -  اتفاق اهل حل و عقد امت محمد (ص)؛

4 -  اجتماع مجتهدان امت محمد (ص) در یک عصر بر یکی از امور دینی؛

5 -  اتفاق اهل حرمین (مکه و مدینه)؛

6 -  اتفاق اهل مصرین (کوفه و بصره).

با توجه به اختلاف تعبیرهای موجود در تعریف اجماع، می‌توان چنین نتیجه گرفت که اجماع به معنای اتفاق جماعتی بر حکم شرعی است، به صورتی که در اثبات آن حکم مؤثر باشد.[4]

 این تعریف دربرگیرنده تعریف‌های علمای شیعه و سنی است، هر چند آنها در دلیل حجیت اختلاف دارند؛ اهل سنت می‌گویند: دلیل حجیت این است که امت بر خطا اجتماع نمی‌کنند؛ «لا تجتمع امتی علی خطاء»، ولی شیعه اجماع امت را به دلیل کشف از حکم معصوم (ع) حجت می‌داند.

اولین اجماعی که در تاریخ مسلمانان دلیل واقع شد، اجماع ادعا شده بر بیعت ابوبکر برای خلافت بر مسلمانان می‌باشد که پس از آن اجماع را دلیل همه مسائل فرعی و شرعی قرار داده و برای حجیت آن از کتاب، سنت و عقل بهره گرفتند، که تمام این ادله و پاسخ آنها در کتاب‌های اصولی آمده است.

اصولیون اهل سنت، اجماع را به عنوان دلیلی مستقل در مقابل کتاب و سنت، معتبر می‌دانند. البته واژه «اجماع» در کتاب‌های اصولی و فقهی شیعه نیز به کار رفته و از نظر علمای شیعه فی الجمله (در صورتی که کاشف از قول معصوم باشد) معتبر می‌باشد.

بنابراین، اجماع معتبر در نزد اهل سنت و شیعه، دارای اشتراک لفظی و تباین معنوی است، زیرا نزد علمای اهل سنت، خود اتفاق موضوعیت دارد، اما نزد علمای شیعه، اتفاق، طریق کشف نظر معصوم (ع) است.

اما مهم در مورد دليليت دليل استصحاب اين است كه آيا استصحاب اماره‌اي فقهي است يا اصلي عملي؟ به عبارت ديگر آيا استصحاب از جمله اموري است كه شارع آن را به دليل آن كه مفيد ظن است، معتبر دانسته و طريقي براي كشف حكم واقعي قرار داده است و در نتيجه استصحاب مانند خبر واحد دليل اجتهادي است يا اينكه استصحاب از جمله اصول عمليه است و صرفاً‌يك دستورالعمل عملي است كه به هنگام تحيّر و سرگردانی از طرف شارع براي ما قرار داده شده است تا وظيفه و حكم ظاهري خود را بدانيم و طريقي براي كشف حكم واقعي نيست، بلكه يك دليل فقاهتي است.

برخی از علماء متأخرین از جمله مباني و ادلة فوق الذکر، سه دليل اول را مخدوش و مثبت حجیت استصحاب نمی‌دانند و معتقداند که تنها وجود روايات مثبت حجيت استصحاب مي‌باشند.

 




[1] . محمد رضا مظفر، اصول الفقه، ج 2، ص 253.

[2] . مرتضی انصاری، فرائد الاصول، ج 2، ص 200.

[3] . لسان العرب، ج 8، ص 53.

[4] . رک: عراقی، آقا ضیاء، مقالات الاصول، ص 36 37.

 


 

کانال مهدوی و مذهبی

Get our toolbar!
کمپین وبلاگ نویسی امام علی النقی (علیه السلام)‍‍‍
مولامهدی گل یاس

تاریخ ارسال پست: ساعت: 14:9
برچسب ها : ,
می پسندم نمی پسندم

مطالب مرتبط

بخش نظرات این مطلب


برای دیدن نظرات بیشتر روی شماره صفحات در زیر کلیک کنید

نام
آدرس ایمیل
وب سایت/بلاگ
:) :( ;) :D
;)) :X :? :P
:* =(( :O };-
:B /:) =DD :S
-) :-(( :-| :-))
نظر خصوصی

 کد را وارد نمایید:

آپلود عکس دلخواه: